Bài giảng Ngữ văn Lớp 11 - Hạnh phúc của một tang gia

Nội dung tài liệu: Bài giảng Ngữ văn Lớp 11 - Hạnh phúc của một tang gia

1. HẠNH PHÚC CỦA MỘT TANG GIA TRÍCH “SỐ ĐỎ” VŨ TRỌNG PHỤNG
2. I. Tìm hiểu chung 1. Tác giả - Vũ Trọng Phụng (1912 - 1939), sinh ra tại Hà Nội trong một gia đình nghèo, quê ở Mĩ Hào, Hưng Yên. - Cuộc đời ngắn ngủi, sống chật vật bằng nghề viết văn. Hãy trình bày những nét chính về cuộc đời và sự nghiệp sáng tác của Vũ Trọng Phụng?
3. I. Tìm hiểu chung 1. Tác giả - Sự nghiệp sáng tác đồ sộ với nhiều thể loại: + Phóng sự: Cạm bẫy người (1933), Kỹ nghệ lầy Tây (1934), Cơm thầy cơm cô (1936) + Tiểu thuyết: Số đỏ, Giông tố, Vỡ đê (1936). → Sức sáng tạo dồi dào. => Là nhà văn hiện thực xuất sắc trước cách mạng, được mệnh danh là “ông vua phóng sự đất Bắc”.
4. 2. Tác phẩm a. Tiểu thuyết “Số đỏ” - Được đăng ở Hà Nội báo từ số 40 ngày 7/10/1936, in thành sách Xuất1938 xứ. của tiểu thuyết Số đỏ? - Tóm tắt tác phẩm: Tóm tắt tác phẩm “Số đỏ”
5. Con rễ cụ Cố Hồng Vĩ nhân – anh hùng cứu quốc Cố vấn báo Gõ Mõ Đốc tờ Sinh viên trường thuốc Nhà cải cách xã hội Mồ côi, lưu manh, vô học
6. 2. Tác phẩm a. Tiểu thuyết “Số đỏ” - Được đăng ở Hà Nội báo từ số 40 ngày 7/10/1936, in thành sách 1938. - Tóm tắt tác phẩm: SGK. - Nội dung: Sử dụng bút pháp châm biếm sắc sảo Vũ Trọng Phụng đã lên án gay gắt xã hội tư sản thành thị chạy theo văn minh lố lăng phương Tây và đả kích những phong trào được thực dân khuyến khích như thể thao, Âu hoá → Là một trong những tác phẩm xuất sắc nhất của văn học Việt Nam làm vinh dự cho mọi nền văn học (Nguyễn Khải).
7. b. Vị trí đoạn trích Thuộc chương XV của tiểu thuyết “Số đỏ”. c. Nội dung đoạn Xác trích định vị trí đoạn trích? Vô tình, Xuân Tóc Đỏ gây ra cái chết của cụ cố tổ → Cả gia đình bắt đầu chuẩn bị cho một đám ma chu đáo nhất, to nhất X ácvà địnhgương nội mẫu dung nhất của. đoạn trích?
8. HẠNH PHÚC CỦA MỘT TANG GIA Ý nghĩa Những chân Quang cảnh nhan đề dung biếm họa đám tang Những thành viên Những người trong gia đình đến đưa đám
9. MỘT SỐ TÁC PHẨM CỦA VŨ TRỌNG PHỤNG
10. II. Đọc hiểu văn bản 1. Ý nghĩa nhan đề đoạn trích - Hạnh phúc: Niềm vui sướng vì những ước muốn được thoả mãn. - Tang gia: Sự mất mát lớn lao, là nỗi đau buồn trước sự ra điNhan của đềngười đoạn thân trích. gợi cho em suy nghĩ gì? → Mâu thuẫn trào phúng chứa tiếng cười chua chát, kích thích óc tò mò và phản ánh một sự thật đầy mỉa mai.
11. 2. Những chân dung biếm họa a. Những thành viên trong gia đình Trước cái chết của cụ cố, tất cả đều sung sướng và mỗi người biểu hiện sự sung sướng đó theo một cách riêng. Những biểu hiện, tâm trạng của các thành viên trong gia đình khi nghe tin cụ cố tổ mất: - Cụ cố Hồng. - Ông Văn Minh. - Bà Văn Minh. - Cô Tuyết. - Cậu tú Tân. - Ông Phán mọc sừng.
12. 2. Những chân dung biếm họa a. Những thành viên trong gia đình Trước cái chết của cụ cố, tất cả đều sung sướng và mỗi người biểu hiện sự sung sướng đó theo một cách riêng. * Cụ cố Hồng: + Với câu nói cửa miệng: “Biết rồi, khổ lắm, nói mãi” → chẳng biết gì như ếch ngồi đáy giếng. + Sung sướng nhắm nghiền mắt tưởng tượng cảnh được “mặc đồ xô gai, lụ khụ chống gậy, vừa ho khạc vừa khóc mếu” để được thiên hạ khen ngợi. Những biểu hiện, tâm trạng của cụ cố Hồng?
13. a. Những thành viên trong gia đình: * Ông Văn Minh: - Mừng vì đã đến thời kì thực hành cái chúc thư - chia tài sản. - Lo vì không biết xử trí sao với Xuân tóc đỏ nên Những biểu hiện, tâm trạng của ông Văn Minh? cứ “phân vân, vò đầu, bức tóc” → hợp với khuôn mặt nhà người có đám. * Bà Văn Minh: Có dịp để quảng cáo cho tiệm may Âu Hóa “sốt cả ruột vì mãi không được mặc những đồ xô gai tân thời, cái mũ mấn trắng, viền đen”. Những biểu hiện, tâm trạng của bà Văn Minh?
14. a. Những thành viên trong gia đình: * Cô Tuyết: + Mừng vì cụ tổ chết sẽ được mặc bộ y phục “Ngây thơ” chứng tỏ mình “chưa đánh mất cả chữ trinh”. Những biểu hiện, tâm trạng của cô Tuyết? + Lo lắng vì không thấy Xuân đi đám nên gương mặt lúc nào cũng “buồn lãng mạn” → “đúng mốt của một nhà có đám”. * Cậu tú Tân: Mong ông chết để thể hiện tài năng chụp ảnh của mình “điên người lên vì cậu đã sẵn sàng mấy cái mấy ảnh mà mãi cậu không được dùng đến”. Những biểu hiện, tâm trạng của cậu Tú Tân?
15. a. Những thành viên trong gia đình: * Ông Phán mọc sừng: Hả Những hê vì biểuđược hiện chia, tâm thêm trạng vài của nghìn ông Phánđồng mọc “muốn sừng ?gặp ngay Xuân để trả nốt năm đồng”. → Con cháu không ai thương xót người quá cố mà trái lại họ điều sung sướng, mọi hành động đều giả dối trắng trợn. Một gia đình đại bất hiếu. Tác giả lên án thói đời xấu xa chà đạp lên đạo đức, đạo lí truyền thống của dân tộc, đồng thời đau lòng trước sự xuống cấp về mặt đạo đức của con người. Nhận xét về thái độ, hành động của những thành viên trong gia đình trước cái chết của cụ cố tổ?
16. b. Những người đến đưa đám: - Cảnh sát Min đơ và Min toa “sung sướng cực điểm” vì được thuê giữ trật tự cho đám ma. - Xuân tóc đỏ xuất hiện đúng lúc tự quảng cáo mình để uy tín, danh giá nâng cao. - Ông Những Typn biểu thì cóhiện dịp, hành để quảng động cáocủa, nhữnglăng xê người cho nhữngđến mốtđưa y phục đám mới? của mình. - Bạn bè của cụ cố có dịp khoe các loại huy chương và đủ kiểu râu ria → khoe danh vọng địa vị và vẻ bề ngoài bệ vệ oai nghiêm. - Đám trai thanh gái lịch thì có dịp hẹn hò nhau, cười tình, chê bai nhau.
17. b. Những người đến đưa đám: → Bọn người đi đưa tang không phải vì thương đối với ngườiĐặc quá điểm cố chungmà là củađể muanhững vui người, khoe đến danh đưa, đámlừa ?bịp lẫn nhau, bộc lộ tính cách vô văn hoá của những con người được mệnh danh là văn minh tân thời. 3. Quang cảnh đám tang - Được tổ chức rất đông, rất to: có kiệu bát cống; lợn quay đi lọng; kèn Tây, kèn Ta, kèn Tàu; có 300 câu đối. - Người đi đưa đông đúc, sang trọng Cảnh đám tang được miêu tả như thế nào? → Đám ma chỉ là trò hề của những kẻ giả dối lố lăng. Nó được chuẩn bị khá đầy đủ nhưng chỉ thiếu nỗi xót thương đối với người nằm xuống.
18. - Cảnh hạ huyệt: + Cậu Tú Tân bắt mọi người đóng kịch để chụp hình. + Tiếng khóc kì lạ của ông Phán mọc sừng “ông khóc quá mãi Cảnhkhông hạ thôi huyệt” và được lợi dụngmiêu tảdúi ra tiền sao ?cho Xuân Tóc Đỏ → sòng phẳng một cách vô đạo đức. => Sử dụng nghệ thuật tương phản trào phúng để gây cười, để miêu tả đám tang như một tấn hài kịch mà mỗi nhân vật là một vai hề lố lăng tàn nhẫn. Một đám ma gương mẫu cho sự giả dối, háo danh của một gia đình giàu sang mà bất hiếu bất nghĩa.
19. III. Tổng kết 1. Nghệ thuật - Tạo tình huống trào phúng cơ bản rồi mở rộng ra những tình huống khác. - Phát hiện những chi tiết đối lập gay gắt cùng tồn tại trong Nêucon ngườinhững, đặcsự vật sắc, sựvề việc nghệ. thuật của văn bản? - Thủ pháp cường điệu, nói ngược, nói mỉa được sử dụng một cách linh hoạt. - Miêu tả biến hóa, linh hoạt. 2. Ý nghĩa văn bản Qua đoạn trích Hạnh phúc của một tang gia, Vũ Trọng Phụng Rút đã ra phêý nghĩa phán văn mạnh bản mẽmà tácbản giả chất muốn giả gởidối gắmvà sự? lố lăng đồi bại của xã hội thượng lưu ở thành thị những năm trước cách mạng.